anne baba tutumları


Eğitim ve Psikoloji Sözlüğü
Anne baba ile çocukçocuk ve ergen arasındaki ilişkilerin sağlıklı ya da sağlıksız olmasına yol açan tutumlar. Sağlıklı ya da sağlıksız anne baba tutumlarının oluşumunda rolü olan etkenlerin başlıcaları zekâzekâ durumu, ağır hastalıklar, kalıcı sakatlıklar, yoksunluklar, ayrılıklar, ailenin geçirdiği kazalar, ruhsalruhsal sarsıntılar ve ölümlerdir. Belki bunlardan da önemlisi, anne babanın kişilikleri, birbiriyle anlaşmaanlaşma dereceleri ve uyumlarıdır. Bunlar bilinmeden, çocukçocuk ve ergenin gelişimgelişim dönemlerini nasıl yaşayacağı, bu dönemlerin sorunlarıyla nasıl baş edeceği konusunda tutarlı bir yargıyargı ortaya konulamıyor. Bu nedenle önce, anne baba tutumlarıanne baba tutumları bilinmelidir. Bunlar, genellikle sağlıklı (çocuğu koşulsuz seven, benimseyen, demokratik) anne baba tutumu ve kusurlu anne baba tutumlarıanne baba tutumlarıKusurlu Anne Baba Tutumlarıanne baba tutumları olarak sınıflandırılıyor. (1) Sağlıklı Anne Baba TutumuSağlıklı Anne Baba Tutumu: Sağlıklı bir aileyi oluşturan anne baba, birbirine sevgisevgi ve saygısaygı ile yaklaşıyor. Bu ailede sorunlar konuşularak, danışılarak çözülüyor. Anne baba arasında arada bir aklın egemenliğinde yapılan tartışmalar dışında bir çekişme, kavga, gürültü yer almıyor; evde sık sık gerginlik yaşanmıyor. Anne baba, birbiriyle ılımlı ve sıcak bir ilişki sürdürüyor. Ailede ağırlıklı olarak esnek bir tutuma dayalı davranışlar görülüyor. Evde, birlikte yaşamanın gerektirdiği görev ve sorumluluklar, yeni bir durumdurum ortaya çıktıkça el değiştiriyor. Aileyi ilgilendiren konularda çocukçocuk ve ergenlere bilgibilgi veriliyor; sorunlara ilişkin onların görüşleri de soruluyor ve değerlendiriliyor. Çocukçocuk ve ergene koşulsuz sevgisevgikoşulsuz sevgisevgi gösteriliyor. Bu sevgiyi, onların ortaya koyduğu duyguduygu, düşüncedüşünce ve davranışlardan bağımsız olarak yaşamaları sağlanıyor. Çocukçocuk ve ergen, kendilerine özgü bir gizilgücü, değeri olan birer varlık olarak sevilip sayılıyor. Onların duyguduygu, düşüncedüşünce ve davranışları, onların altında yatan nedenleriyle birlikte değerlendiriliyor. Anne baba, çocukçocuk ve ergenin hem olumlu hem de olumsuz davranışlarıyla ilgileniyor; onların davranışlarına karşı olumlu ve olumsuz tepkisini açıkça belirtiyor. Ancak, onaylamadığı duyguduygu, düşüncedüşünce ya da davranışları nedeniyle onlardan sevgisini esirgemiyor ve desteğini hiçbir zamanzaman çekmiyor. Evde anne, sıcak ve sevecen ilişkileriyle öne çıkmakla birlikte, nedenini açıklamak koşuluyla çocuklarının davranışlarına gerektiğinde sınır koyuyor; onlara eksiğini tamamlatıcı, yanlışını düzeltici (geliştirici) cezalar veriyor. Baba da sıcak, sevecen; ılımlı, esnek davranan bir demokratik otoritedemokratik otorite olarak varlık gösteriyor. Çocukçocuk ve ergen, anneye de babaya da rahatça sokulabiliyor, açılabiliyor; onları korkmadan seviyor ve sayıyor. Çünkü bu ailede çocukçocuk ve ergen, sorgulanarak, yargılanarak, buyruk verilerek yönetilmiyor; uyarılarak, kendilerine gerekli açıklamalar yapılarak, yol gösterilerek, davranışının üzerinde düşündürülerek, gerektiğinde kendisine istediği davranışı deneme hakkı tanınarak eğitiliyor. Çocukçocuk ve ergene özgüvenÖzgüven, özdeğer, özsaygıözsaygı ve girişkenlikgirişkenlik kazandırmada ve sonuçta güçlü bir benlikBenlik geliştirmesine yardımcı olmada koşulsuz sevgiden özellikle yararlanılıyor. Sağlıklı anne baba tutumunun egemenegemen olduğu ailede herkes gibi çocukçocuk ve ergenin de kendine ait bir odası ya da en azından bir köşesi bulunuyor. Evin genel düzenini bozmamak koşuluyla, çocukçocuk ve ergen, bu yeri istediği gibi kullanabiliyor. Bu yerin temizlik ve düzeninden de kendisi sorumlu tutuluyor. Demokratik ailede anne baba ile çocukçocuk ve ergen arasında rahat, sağlıklı bir iletişimiletişim kuruluyor. Evde herkesin sözsöz hakkı bulunuyor. Çocukçocuk ve ergenler, her türlü duyguduygu ve düşüncelerini çekinmeden açıklayabiliyor ve bunlara ilişkin karşılıklar alabiliyorlar. Konuştuklarının, doğruluğuna ve mantıklılığına özen göstermedikleri zamanzaman kendilerine, buna dikkatdikkat etmeleri anımsatılıyor. Sözlü ve sözsüz iletişimde birbirine karşıt düşüncelerden çok, birbirini tamamlayan düşüncelerin yararlı olduğu, çocukçocuk ve ergene yaşatılarak öğretiliyor. Açıklık ve doğrulukdoğruluk, iletişimin en sağlıklı dayanağı kabul ediliyor. Doğru anlamak için, dikkatle dinlemek gerektiği de onlara aynı yolla gösteriliyor. Evde konuşmaya, şakalaşmaya, eğlenmeye yer olmakla birlikte, herkesin gönüllü olarak ve bilinçle benimseyip uyduğu ortak kurallar işletiliyor. Ailede her çocukçocuk, özgün bir kişilikkişilik geliştirme hakkının bulunduğunu biliyor. Bu çocuklar, özellikle kendilerini geçmeye özendiriliyorlar. Kendi başarılarıyla mutlu olmayı; başkalarının başarılarını da alkışlamayı öğreniyorlar. Sağlıklı anne baba, çocuklarının kişiliğine saygısaygı gösteriyor. Onların bağımsız davranmabağımsız davranma eğilimlerine tam destek veriyor. Onlardan, yaşlarının ve güçlerinin üstünde bir güç, bir olgunluk gerektiren bilgibilgi, beceribeceri ve davranışdavranış beklemiyor. Bağımsız kişilikkişilikbağımsız kişilikkişilik geliştirmenin anlamanlam ve önemini iyi bilen bu anne baba, ergenliğe giren çocuklarının bağımsız davranmabağımsız davranma eğilimlerinin artmasını doğaldoğal karşılıyor. Bir yandan onları izlemeyi sürdürürken, bir yandan da onların bağımsız davranmabağımsız davranma eğilimlerini onaylıyor. Ergenin duyguduygu, düşüncedüşünce ve davranışlarındaki değişimin ve farklılığın doğaldoğal olduğunu bildiği için bu değişimi, evin kurallarına uymaları koşuluyla anlayışla karşılıyor. Sağlıklı anne baba, ergene tanıdığı özgürlükleri giderek artırıyor. Ergeni kişilikli bir yetişkinyetişkin gibi konuşup tartışmaya özendiriyor; onu öğütöğüt verme ile yönlendirmeye hiçbir zamanzaman başvurmuyor. Konuşmak istediği zamanlarda, çocukçocuk ve ergeni önemsemeyi ve dikkatli dinlemeyi ilkeilke ediniyor. İsteklerini uygun bulmadığında, ona doğrudan karşı çıkmıyor; düşünerek doğru yolu bulması için sorular sorarak, olası çözüm yollarını görmesini sağlayarak kendi yolunu kendisinin bulmasına fırsat veriyor. Arkadaşlarıyla gezmesine, eğlenmesine, uygun ve yeterli sürelerle izin veriyor. Derslerini aksatmayacak biçimde sporspor, müzik, resim, tiyatro, okumaOkuma yazma gibi değişik etkinliklerden istedikleriyle ilgilenmesini destekliyor. Giyim kuşam, saç sakal gibi aykırılıkları ve önemsiz ayrıntıları abartmıyor; bunları sorunsorun durumuna getirmiyor; gençlerle sürtüşmesürtüşme nedeni yapmıyor. Demokrat anne baba, kendi çocuklarının da ergenlikergenlik çağına geldiğinde bocalamasını; bu çağın çelişkili duyguduygu, düşüncedüşünce ve davranışlarını göstermesini doğaldoğal karşılıyor. Ancak, bu anne babanın çocukları, kusurlu tutumtutum gösteren anne babanın çocuklarından farklı olarak, anne babalarıyla büyük boyutlara varan duygusalduygusal çelişkiler ve sürtüşmeler yaşamıyorlar. Onlarla anne babaları arasındaki çatışmalar, okulokul başarılarını engelleyen, yaşamlarını alt üst eden boyutlara varmıyor. Sağlıklı ailelerde, fırtına benzeri başkaldırılar değil; esintiyi andıran karşı çıkmalar yaşanıyor. Ergenin, anne babasından ayrı düşüncedüşünce, görüş ya da beğeni geliştirmesi, anne babasınca, onun evine bağlılığını zedeleyen bir etkenetken olarak değerlendirilmiyor. Sağlıklı anne baba, çocuğuna güvendiğini, ergenlikergenlik döneminde de her fırsatta belli ediyor. Çocuğunun büyüdüğünü, olgunlaştığını, bağımsız davranmaya yöneldiğini gördükçe, bundan sevinçsevinç duyuyor. Onun bağımsızlıkbağımsızlık çabalarından, evden kopmakopma eğiliminden tedirgin olmuyor; bunu kabulleniyor. Ancak, tam bir tutarlılıktutarlılık ve kararlılıkla; onuronur kırıcı sözsöz ve eylemden özenle kaçınarak ergene nerede durması gerektiğini açık seçik anlatıyor. Onun, tümüyle başına buyruk yaşayamayacağını algılamasına çabaçaba gösteriyor. Sağlıklı anne baba, sıralanan bu tutumtutum ve davranışdavranış biçimlerinin, sağlıklı bir ruhsalruhsal gelişimgelişim için gerekli; ergenin doğasına ve çağdaş eğitimeğitimçağdaş eğitimeğitim ilkelerine tümüyle uygun olduğunu bilerek bunları uyguluyor. Gence bu biçimde yaşatılan ergenlikergenlik, geride bir yıkıntı bırakmadan sona eriyor ve ergen, bu dönemin sonuna doğru, anne babasıyla yeniden o eski ılımlı, dengeli ilişkilerine dönüyor. Ergenin, ailesine önemli sorunlar çıkarmadan bu dönemi yaşamasında, onun çocukluğunun sağlıklı, uyumlu geçmiş olmasının, elbette büyük payı bulunuyor. (2) Kusurlu Anne Baba Tutumlarıanne baba tutumlarıKusurlu Anne Baba Tutumlarıanne baba tutumları: Birçok anne babanın, çocuklarıyla iletişimlerini yanlış tutumlara dayandırmaları, sorunlu çocukçocuksorunlu çocukçocuk ve ergenlerin artmasına yol açıyor. Çocuğa yönelik yanlış tutumtutum ve davranışlar erken fark edilip düzeltildiğinde, olumsuz sonuçların ortaya çıkmasının önü kesilebiliyor. Bunun için öncelikle anneye, doğru davranışın benimsetilmesi gerekiyor. Ancak, davranışlarını değiştirmek istememesi, annenin, geçerli eğitimeğitim kurallarını öğrenmeöğrenme olanağını ortadan kaldırıyor. Çocuğuna yönelik davranışlarından birçoğunun bilinç dışından yönetilmesi, sorunun çözümünü oldukça zorlaştırıyor. Annenin, çocuğuna yönelik yanlış davranışlarını; birtakım yansıtıcı tepkileri, bilinçdışıbilinçdışı korkukorku ya da saldırganlıkları ve çocuğuyla özdeşleşmeözdeşleşme biçimi ortaya koyuyor. BedenselBedensel ve toplumsal-ruhsalruhsal yönden sağlıklı anne, çocuğunu bir armağanarmağan gibi görüp benimserken, nevrotikNevrotik anne, onu bakım isteyen bir nesne, bir eşya, bir sorumluluksorumluluk, bir rakip, bir cezaceza olarak algılıyor. Bu olumsuz duygular içindeki anne, çocuğunu hiçbir zamanzaman benimseyemiyor; ilgisi ve sevgisiyle onu besleyemiyor. Doğar doğmaz cami avlusuna bırakılanların çoğu, böyle annelerin çocuklarıdır. Bu annelerin bir bölümü de toplumsal baskılara karşı koyabilecek gücü olmayan çaresiz annelerdir. Olumsuz anne tutumlarının tümü, itici anne tutumlarıitici anne tutumları olarak adlandırılabilir. (a) İtici Anne Tutumları: Anneler, itici tutumlarını türlü biçimlerde ortaya koyuyorlar. Bunlardan öne çıkanlar; açık düşmanlıkdüşmanlık ve ilgisizlikilgisizlik ile maskelenmiş itici anne tutumlarıitici anne tutumları olan yetkinci annelikannelikyetkinci annelikannelik ve ödünleyici, aşırıaşırı koruyucu anneliktir. (a.1) Açık Düşmanlıkdüşmanlık ve İlgisizlik Biçiminde Ortaya Çıkan Anne TutumlarıAçık Düşmanlıkdüşmanlık ve İlgisizlik Biçiminde Ortaya Çıkan Anne Tutumları: İtici anne tutumunun en kolay tanınanı budur. Çocuğunu bu yolla iten annenin, onun bakımını savsakladığı; ondan sevgisini ve zamanını esirgediği görülüyor. Bir insan olarak çocuğunun haklarını tanımıyor. Seyrek de olsa, çocuğa karşı kıyıcı davranıyor. Onu dövüyor, hırpalıyor; itiyor. İtilen çocukçocuk, kendini değersiz görüyor. Özsaygıözsaygı geliştiremiyor. Olumlu davranışları onaylanıp ödüllendirilmeyen çocukçocuk, olumlu ve olumsuz davranışları ayırt etmede oldukça zorlanıyor. Giderek umudunu tümden yitirip anne babasının onayını alma isteğinden vazgeçiyor. Sonuçta bu çocuklar, saldırgan, suç işlemesuç işleme eğilimli kişiler olup çıkıyorlar. İkinci grubu, tanınması zor olan maskelenmiş itici anne tutumu olan yetkinci annelikannelikyetkinci annelikannelik ile ödünleyici, aşırıaşırı koruyucu annelikannelikÖdünleyici, Aşırıaşırı Koruyucu Annelikannelik tutumları oluşturuyor. (a.2) Maskelenmiş İtici Anne Tutumu Olan Yetkinci Annelikannelikyetkinci annelikannelik: Bu tutumdaki anne, çocuklarını olduğu gibi kabul etmiyor. Yetkinci (mükemmeliyetçi) olan bu anne, çocuğun her yönden kendi yetkinlik ölçütlerine uygun olmasını istiyor. Bunu, ortopedik müdahaleMüdahale isteğine dek vardıranlar bile oluyor. Bu anneler, özelözel diyetlerle, ağır bedenbeden hareketleriyle, özelözel eğitimlerle çocuğun iki ayağını bir pabuca sokuyorlar. Yüksek başarıbaşarı gösterebilecek yeteneği olan çocuklar için bu durumda fazla sorunsorun çıkmasa da beklenti ve istekleri karşılama gücünden yoksun olan çocuklar, bu tutumtutum karşısında büyük sorunlar yaşıyorlar. Çünkü bu annelerin (kimi zamanzaman da babaların) beklentileri, bitmek tükenmek bilmiyor. Onlara göre, çocuklarının ulaştığı yerlerin hiçbiri, onların bulunmaları gereken yer değildir. Orta not iyiye çıkarıldığında, niçin pek iyiye çıkarılmadığı sorgulanıyor. Anne babalarınca bir türlü beğenilmeyen bu çocuklar, yavaş yavaş kendi gözlerindeki değerlerini yitiriyorlar. Sonuçta, başaramama duygusubaşaramama duygusu geliştiriyorlar. Kimi anneler, ahlaksalahlaksal kaygılarla yetkinciliğe yöneliyorlar. Bu annelerin çoğu, ya boşanmış ya da evlilikevlilik dışı çocukçocuk sahibi olmuşlardır. Bu anneler, çocuklarının, “kötüKötü olan” babasına benzediğinden ya da benzeyeceğinden korkuyorlar. Böyle bir korkuyu yaşayan anne, çocuğuna çocukluğunu yaşatmıyor. Araştırmalar, yetkinci annelerin, çocuklarının babalarına ilgilerini içten içe sürdürdüklerini; onlara sevgisevgi ile nefretnefret karışımı bir duyguduygu beslediklerini; bilinç dışında çocuklarına da bu ikili duyguyla yöneldiklerini gösteriyor. Bu tür yetkinci bir eğitimle yetiştirilen çocuklarda ağır nevrotikNevrotik belirtilerağır nevrotikNevrotik belirtiler ortaya çıkıyor. Kendi içgüdüleriyle yoğun ahlâk kuralları arasında sürüp giden bir çatışmayı yaşamak zorunda bırakılan bu çocuklar, katı bir kişilikkişilik; sert ve acımasız bir özyapıözyapı (karakterKarakter) geliştiriyorlar. (a.3) Ödünleyici, Aşırıaşırı Koruyucu AnnelikannelikÖdünleyici, Aşırıaşırı Koruyucu Annelikannelik: Bu da yetkinci annelikannelikyetkinci annelikannelik gibi maskelenmiş bir tutumdur. Yetkinci annelikannelikyetkinci annelikannelik, ödünleyici, aşırıaşırı koruyucu anneliğe şöyle dönüşüyor: Doğumdan önce ya da sonra çocuğunu iten anne, bu nedenle suçluluk duygususuçluluk duygusu duyuyor. Bu sarsıcı, yoğun acıacı veren duygudan kurtulmak için, kendisinde suçluluk duygususuçluluk duygusu yaratan isteğini bastırıyor. Bastırılan bu duyguduygu, bilinçdışıbilinçdışı bir mekanizmayla ödünlenerek (telafitelafi edilerek) çocuğa yetkinci davranma, aşırıaşırı ilgiilgi gösterme, onu aşırı korumaaşırı koruma biçiminde bilince çıkıyor. Bu aşırıaşırı koruyuculuk, çocuğun kötüKötü alışkanlıklar edineceğinden, yetersiz kalacağından, büyük kazalar geçireceğinden, öleceğinden korkma ile birlikte, az yediği gerekçeGerekçe gösterilerek çocuğu aşırıaşırı besleme eğilimini de içinde barındırıyor. Annenin bütün bu bilinçli, tedirgin çabalarının amacı, suçlandığı için bastırdığı isteğini yalanlamaktır. Bu annenin çocuğuna gösterdiği olağanüstü sevgisevgi, yalancı bir sevgisevgi; aşırı korumaaşırı koruma tepkileri de suçlandığı için bastırdığı itme duygusunu maskelemek isteyen yalancı bir koruyuculuktur. Aşırıaşırı koruyuculuğun nedeni ise gerçekgerçek olmayışıdır. Bunlardan başka, uzun süre çocukçocuk olmaması, çocukçocuk düşürme ve ölü doğumlar, çocukların erken yaşta ölümü, çocuğun engelliengelli oluşu, geç evlenme de aşırı koruyucu anneaşırı koruyucu anne tutumunun oluşmasına yol açabiliyor. Ödünleyici, Aşırıaşırı Koruyucu Annenin Gösterdiği Davranışlar: Bu davranışlar şöyle sıralanıyor: (1) Uzun süre çocukla birlikte oluyor. Ona uzun süre süt emziriyor. Çocuğun bedenselBedensel gereksinimlerini uzun süre kendisi karşılıyor. Kimi zamanzaman, ergenlikergenlik çağına dek çocuğuyla aynı odada yatıyor. (2) Çocuğa okulokul çağına dek küçük bir çocukçocuk gibi davranıyor. Ona hemen hiçbir sorumluluksorumluluk yüklemiyor. Çocuğu kendisi giydirip soyuyor. Okula kendisi götürüyor, oradan kendisi alıyor. On yaşındaki çocuğu, küçük bir çocukçocuk gibi, örneğin, yatmaya göndererek cezalandırıyor ve bu yüzden onun çocukçocuk kalmasına; ruhsalruhsal yönden olgunlaşamamasına nedenneden oluyor. (3) Dış tehlikelerden koruyacağı inancıyla çocuğu, aileaile dışındaki kişilerden, özellikle başka çocuklardan, onlarla birlikte oyunoyun oynamaktan uzak tutarak, onun toplumsal olgunlaşmasını engelliyor. (4) Çocuğu sıklıkla doktora götürüyor. Bütün kontrolleri yaptırıyor; ama gene de çocuğunun hastaHasta olduğu yolundaki kuruntusunu içinden atamıyor. Bütün bu çabalar, bu annelerin çocuklarını daha sağlıklı kılmaya yetmiyor; bu çocukların daha sık hastalandıkları, ameliyat geçirdikleri görülüyor. Sonuçta bu çocuklarda, anneye bağımlılıkbağımlılık, sorumluluksorumluluk duygusu zayıflığı, özgüvensizliközgüvensizlik, toplumsallaşmatoplumsallaşma güçlükleri, kendini kabul ettirememe, hastalık kuruntusu gibi olumsuzluklar gelişiyor. Araştırmaların ortaya koyduğu bir başka sonuç ise aşırıaşırı koruyucu annelerin büyük çoğunluğunun, eşleriyle çok az ortak yanlarının bulunduğudur. Bu anneler, evliliklerinde bulamadıkları doyumu, çoğu kez bilinçdışıbilinçdışı mekanizmalarla çocuklarında arıyor ya da var etmek istiyorlar. Bunlar arasında, erkek çocuklarına bir sevgiliye gösterilen davranışlara benzer davranışdavranış sergileyen annelere bile rastlanıyor. Ödünleyici, aşırı koruyucu anneaşırı koruyucu anne tutumu ile yetkinci anne tutumu genelde örtüşmekle birlikte, aralarında bir fark vardır. Yetkinci anne, ilgisini çocuğun kusurlarına yöneltirken, aşırı koruyucu anneaşırı koruyucu anne, ilgisini onun kendisine, kendi etkinliklerine çeviriyor. Aşırı korumaaşırı koruma sonucu şımaran çocukçocuk, giderek anne babayı yönetmeye kalkıyor; bencilliği, başkalarına hak tanımazlığı, sonu gelmez istekleri ile çevresindekilerin canını boğazına çıkarıyor. Aşırı hoşgörühoşgörüaşırı hoşgörühoşgörü, özellikle 6-12 yaşlarındaki çocukları, çevrelerini sömürmenin yanı sıra, topluma karşıtopluma karşı saldırgan davranışlara yöneltiyor. Bir de sözsöz konusu tutumların karışımı olan kusurlu anne tutumu görülüyor. Hem aşırıaşırı koruyucu hem yetkinci annelere de rastlanıyor. Kusurlu anne tutumlarını saptamak oldukça güçtür. Bunlar, ancak, birtakım bozuklukların ortaya çıkması nedeniyle çocuğun doktora götürülmesi ve çocukla birlikte annenin de tedaviye alınmasından sonra ortaya çıkarılabiliyor. Yukarıda belirtilenlerin yanı sıra, Annelerin İtici Tutumtutum Geliştirmesine Yol Açan Diğer Nedenler: Yukarıda belirtilenlerden başka şunlar da annenin itici tutumtutum geliştirmesine yol açıyor: 1) Anne, toplumun iyi karşılamadığı yolla, evlilikevlilik dışı çocukçocuk sahibi olmuştur. (2) Evlenmeden gebe kalmış ve zorunlu evlilikevlilik yapmıştır. (3) Erkek çocukçocuk beklerken kız çocukçocuk dünyaya getirmiştir. (4) Eşiyle bozuk olan ilişkilerinin düzeleceği, babanın eve daha çok bağlanacağı, ev işleriyle ilgileneceği, daha az içki içeceği umuduyla çocuğunu dünyaya getirmiş; ancak, bu beklentileri gerçekleşmemiştir. Bu nedenle çocuğunu bilinçdışında itmiştir. (5) Çocuğun doğumuyla, istemeyerek kendi meslekmeslek yaşamını noktalamıştır. (6) Hâlâ kendi çocukluğunu sürdürdüğü, çocukça davranışlar içinde olduğu; yani olgunlaşmasını tamamlamadığı, özseverÖzsever bir kişiliğe sahip bulunduğu ve bu özellikleri nedeniyle gebelikten ve çocukçocuk emzirmekten korktuğu için itici tutumu benimsemiştir. (7) Ya itilmişlik duygusuyla ya aşırıaşırı korunarak ya da yetkinci bir tutumla yetiştirildiğinden, gençliği mutsuz geçmiştir. (8) Yanlış eğitimeğitim yüzünden çocuğunun sakat, geri zekâlı doğacağını, doğumun normalnormal olmayacağını düşünerek çocuğunu daha doğmadan itmiştir. (b) İtici Baba Tutumu: Araştırmacıların, baba– çocukçocuk ilişkisinden çok, anne–çocukçocuk ilişkisi daha çok ilgisini çektiği için bunlar, anne-çocukçocuk ilişkisini daha çok incelemişlerdir. Bunun bir nedeni de yardım için kliniklere annelerin başvurmasıdır. İtici baba tutumu, özellikle iki nedene dayandırılıyor. Bunlardan birincisi, eşinin egemenliğine girmiş olan babanın, onayını kazanmak amacıyla eşinin, çocuklarına beslediği olumsuz duyguları da benimsemesidir. Baba, eşinin bu duygularını paylaşmakla, evde dirlik oluşturmayı ummuştur. Oysa itici bir annenin suçlamalarıyla ancak, anlayışlı ve güçlü bir baba baş edebiliyor. Çünkü çocuğunu istemeyen anne, eşini sürekli olarak, çocuklarına karşı aşırıaşırı hoşgörülü olmakla suçluyor. Onun için babanın, eşinin çocuklarına beslediği olumsuz duyguları benimsememesi bekleniyor. İkincisi ise, babanın kendi duygusalduygusal sorunlarından kaynaklanan itici tutumudur. Baba kimi kez, eşinin kendisine yönelmesini, başkalarıyla paylaşılmamasını istediği ilgisini ve zamanını çocuğu için kullanmasını kıskanıyor. Baba bu durumda, çocuğuyla özdeşleşerek, kendisine yöneltildiğini düşündüğü itici duyguları ona yansıtıyor. Erken tanıtanı konulması; anne babanın da istekistek ve çabaçaba göstermesi durumunda kusurlu anne baba tutumlarının uzmanUzman yardımı ile düzeltilebilme olanağı vardır.

Yorumlar


Henüz yorum yapılmadı. İlk sen ol