bilişsel şema


Eğitim ve Psikoloji Sözlüğü
Bireyin yaşantılarından organizmada iziz bırakan; yeni uyaranlar, yaşantılar ve düşüncedüşünce elemanlarıyla etkileşerek onların algılanışını ve kavramKavram durumuna gelişini sağlayan karmaşık bir bilişbiliş örüntüsü. Bilişsel şemaları ilk kez J. Piaget formülleştirmiştir. Olayları sınıflandırmasınıflandırma (kategorilendirme), nesnelere ilişkin bilgileri bilişsel süzgeçten geçirme, örgütleme ve genellemegenelleme sürecine şemaşema deniyor. Çevremizdeki nesneleri, bilişsel düzlemde bu şamalara göre yapılandırıyoruz. Bilişsel şamalara, kendi içinde örgütlü düşüncedüşünce alışkanlıklarıkendi içinde örgütlü düşüncedüşünce alışkanlıkları da deniyor. Bilişsel tedavilerle, hastanın pekişip güçlenen yanlış düşüncedüşünce alışkanlıkları değiştirilmeye çalışılıyor. Örneğin, “Benben çok şanssız bir kişiyim.” demek, bilişsel bir şemaşema olup, aşırıaşırı bir genellemedir. Bilişsel şemalar keyfi vardama, seçici soyutlamaSoyutlama, aşırı genellemegenellemeaşırı genellemegenelleme, abartmaabartma ya da küçültme gibi türlere ayrılıyor. Bkz. abartma; tanıma şeması.

Yorumlar


Henüz yorum yapılmadı. İlk sen ol