Kavram


Psychology
Concept
Psikoloji
Nesne, olguOlgu, varlik veya olaylarin algilanabilir niteliklerinin soyutlanip kategorize edilmesi ve genellenmesi, konsept, mefhum. Düsünme eylemi, kavramlar sayesinde vücut buluyor. KavramKavram ögrenmek içinse bir nesne, olguOlgu, varlik veya olayin tüm niteliklerini ve o obje, olguOlgu, varlik veya olayin öbür nesne, olayolay olguOlgu ya da varliklarla alakalarini ve degisik yönlerini bilmek gerekiyor. Burada anlatilmak istenen, ayirt etme olgusunu ögrenmeden kavramin ögrenilemeyecegidir. Ayirt edilen niteliknitelik, benzer olguOlgu, olayolay, varlik veya nesnelerle genellenerek kavramKavram ögrenilmis oluyor. Yani kavramKavram, baska kelimelerle tanimlanabildiginde veya bir kelime farkli baglamlarda kullanilabildiginde ögrenilme islemi gerçeklesmis oluyor. Mesela, defter kavrami, belli bir defteri degil, gördügümüz farkli defterlere iliskin algilarimizdan faydalanarak zihnimizde olusturdugumuz bir defteri ifade eder. Daha belirgin bir ifadeyle, defter diye bir kavramin zihnimizde ortaya çikabilmesi için defter kelimesinin manasini bilmemiz, isaret edilen defteri tanimamiz, ona iliskin bir imgemizin veya fikrimizin olmasi ve defterin dogasini bilip niteliklerini anlamis olmamiz gerekir. Zihinde bir nesneye atifta bulunan bütün bilisler ya birer kavramKavram ya da birer sezgidir. Sezgisezgi Sezgisezgi, bir tekil bilisBilis iken kavramKavram ise bir genel bilisBilis veya çesitli varlik, olguOlgu, nesne veya olaylarda ortak olan nitelikler örüntüsünün ifadesidir. Bireyler, kavramlara ve görgülgörgül olaylara manamana edindirerek iletisim sagliyor. Kategorizasyonu ve genellemeleri kavramlarla gerçeklestiriyor. Tüm kuramlarin belli kavramlara sirtini dayadigi düsünülürse kavramlarin herkesçe anlasilabilir tanimini yapmanin bilimselbilimsel arastirmalardaki önemi daha iyi anlasilabilir. Bazi kavramlar, hacim, agirlik gibi somutSomut nesnelerle veya nesnelerin nitelikleriyle alakali iken, duyguduygu ve usus gibi kavramlar ise dogrudan gözlemlenemese de bazi gözlemlenebilir degiskenlerle iliskileri kurulabilir. Bu sebeple kavramlari gene kavramlari kullanarak açiklayabilecegimiz gibi, bunu birincilbirincil terimler araciligiyla da yapabiliyoruz. Çocuklarin takip ettigi yol, genelde ikinci bahsedilen biçimdedir. Saglam bir kavramKavram tanimi, tanimlamanin ayirt edici niteliklerini içerip benzerlerini disarida tutan, mümkün ölçüde o seyin ne olmadigini degil, ne oldugunu açiklayan, herkesçe anlasilabilir olan, yani farkli sahislarca farkli manalar yüklenemeyecek biçimde olmalidir. Özetle, bir olayolay, olguOlgu, varlik veya nesneyle alakali ne kadar fazla algi ve yasanti edinilirse o olayolay, nesne, varlik veya olguya dair o derece kâfi bir kavramKavram yaratiliyor.

Yorumlar


Henüz yorum yapılmadı. İlk sen ol